Nhóm cơ vai (Shoulder), vị trí và chức năng

co-vai-cac-nhm-co-vai

Cơ vai (shoulder) là nhóm cơ chính và thuộc nhóm cơ thân trên. Bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu sâu hơn về cơ vai, phân nhóm cơ vai, vị trí và chức năng của chúng.

Giải phẫu học cơ vai người

Cơ vai được hình thành bởi sự liên kết của hơn 8 loại cơ bám vào xương bả vai, xương đòn và xương cánh tay. Các cơ này tạo nên hình dạng bên ngoài của vai và phần trên cánh tay. Các cơ ở vai hỗ trợ trong hàng loạt các chuyển động và giúp bảo vệ, duy trì khớp cánh tay, hay được gọi là khớp vai (glenohumeral joint).

Phân loại, vị trí từng loại cơ vai

Phân loại cơ vai

Dựa vào vị trí của cơ vai, và các nhóm cơ có chức năng liên quan đế hoạt động của vai, có thể chia cơ vai thành 2 nhóm chính:
– Cơ vai trước (Anterior)
– Cơ vai ngoài – vai giữa (Middle Delt).
– Cơ vai vai sau (Posterior)

Vị trí và chức năng từng nhóm cơ vai

Cơ vai trước (Anterior)

cơ-vai-cac-nhom-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 1

– Pectoralis Major – vùng cơ có kích thước lớn, hình quạt kéo dài từ xương đòn đến giữa ngực. Đây là cơ chính thuộc nhóm cơ ngực nhưng góp phần vào hoạt động chung của khớp vai nên có thể xếm vào nhóm cơ vai.
Vai trò chính của Pectoralis Major giữ sự ổn định và hỗ trợ cho sự chuyển động của khớp vai. Ngoài ra, chúng cũng rất quan trọng cho chuyển động gập và xoay của xương cánh tay.

– Pectoralis minor – vùng cơ nhỏ của nằm gần mặt trên và mặt ngoài của xương sườn thứ ba, thứ tư và thứ năm. Nó nằm bên dưới cơ Pectoralis major, chạy dài lên phía trên và đính vào giữa xương mõm quạ.
Đây là một cơ nhỏ và khá yếu. Chức năng chính là hỗ trợ hoạt động của xương vai và bả vai.

– Coracobrachialis – là một loại cơ nhỏ, sản sinh lực thấp, nằm nối giữa xương mõm quạ và xương cánh tay. Cơ này hỗ trợ các động tác đóng mở khớp vai.

Cơ vai ngoài – vai giữa (Middle Delt)

co-vai-cac-nhm-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 2

– Deltoid – là một cơ lớn hình tam giác bao phủ khớp vai, nơi cánh tay trên của bạn chèn vào hốc vai.
Cơ delta chịu trách nhiệm cho tất cả các động tác xoay cánh tay. Quan trọng nhất là ổn định khớp vai, giúp giảm tình trạng trật khớp hoặc chấn thương xương bả vai khi mang vác nặng.

Cơ vai sau (Posterior)

cơ-vai-cac-nhom-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 3

– Trapezius – vùng cơ rộng kéo dài dọc theo phần sau của cổ và vai, dọc theo cột sống. Trapezius liên kết với cột sống, xương bả vai, xương đòn và xương sườn.
Chúng hỗ trợ các hoạt động nghiêng, quay đầu và cổ, nhún vai, ổn định vai và vặn cánh tay. Hỗ trợ chuyển động nâng lên, hạ xuống của vai hoặc xương bã vai.

– Rhomboideus – (Rhomboidues major và Rhomboidues minor) nằm dưới cơ Trapezius và trải dài từ xương bã vai đến đốt sống thứ năm.
Rhomboideus giúp cố định xương sống và hỗ trợ hoạt động của xương bả vai.

– Levator scapulae – là cơ nằm sâu và xuôi theo chiều cơ Trapezius. Chúng đính vào các đốt sống cổ 1,2,3,4, kéo dài xuống và đính vào rìa trên xương bả vai.
Levator scapulae giúp giữ ổn định hộp sọ và các đốt sống cổ xương trục và hộp sọ. Ngoài ra, còn có tác dụng chịu lực hỗ trợ xương bã vai.

Các nhóm cơ vai liên kết

Đây là các cơ thuộc các nhóm cơ khác nhưng góp phần hỗ trợ cấu trúc, hoạt động vai nên được xếp chung vào nhóm cơ vai.

cơ-vai-cac-nhom-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 4

– Biceps brachii (cơ nhị đầu) – cơ này nằm gần như “trọn vẹn” ở cánh tay nhưng được coi là một phần của cơ vai. Cơ này trải dài trên cánh tay, nối xương bả vai và khuỷu tay.
Cơ này giúp kiểm soát chuyển động của cả khớp vai và khuỷu tay. Ở khớp vai, chúng chỉ đóng vai trò nhỏ trong việc chuyển động cánh tay về phía trước, lên trên và sang ngang.

cơ-vai-cac-nhom-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 5

– Latissimus dorsi – là cơ lớn ở giữa lưng kéo dài từ xương sống đến phần dưới của xương bả vai.
Latissimus dorsi góp phần hỗ trợ hoạt động linh hoạt của cánh tay. Cùng với cơ delta, đảm bảo sự ổn định và hỗ trợ các chuyển động thô của khớp vai.

– Triceps brachii (cơ tam đầu) – là một cơ chính của cánh tay, cơ tam đầu trải dài, chạy dọc theo mặt sau của cánh tay trên, từ vai đến khuỷu tay. Do có mối liên hệ với hoạt động của vai nên được xếp vào nhóm cơ vai.
Cơ tam đầu giúp hỗ trợ các hoạt động linh hoạt của cẳng tay. Và quan trọng nhất là ổn định khớp vai và xương đòn.

co-vai-cac-nhm-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 6

– Serratus anterior – là cơ có cấu tạo đặc biệt, hình dạng răng cưa đặc trưng, đính từ xương bả vai và trải dài trên tám xương sườn đầu tiên.
Chức năng của cơ serratus anterior hỗ trợ chuyển động linh hoạt của cánh tay như nâng qua khỏi đầu. Ngoài ra, còn góp phần vào chuyển động bả vai và xương mác.

Một số cơ vai nhỏ khác

co-vai-cac-nhm-co-vai
Các nhóm cơ vai – Hình minh họa 7

Ngoài ra còn các nhóm cơ phụ như:

  • Supraspinatus
  • Infraspinatus
  • Teres major
  • Teres minor
  • Subscapularis
  • Teres major
  • Rhomboideus

Tổng kết

Trên đây là toàn bộ thông tin về nhóm cơ vai (shoulder), hiểu được vị trí, chức năng của những cơ này có thể giúp bạn: lên được kế hoạch luyện tập lành mạnh cũng như hạn chế được chấn thương vai khi luyện tập. Chúc các bạn thành công.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *